Anasayfa > dogum > Sezaryen
21 Şubat 2013
140 okunma
0
Sezaryen

Sezaryen

Sezaryen doğum



 Sezaryenin tarihçesi

Sezaryen, doğumun doğal olmadığı durumlarda karın ve rahmin kesilerek bebeğin alındığı cerrahi bir işlemdir. Çok nadir durumlarda bu yöntemle rahimdeki ölü fetusun da alındığı olur.

İlk modern sezaryen 1881 yılında Alman jinekolog Ferdinand Adolf Kehrer tarafından gerçekleştirilmiştir.

 

Sezaryen 2 şekilde gerçekleşir 

Sezaryen doğum 2 şekilde gerçekleşir.

*Acil sezaryen ve

*planlı sezaryen

Eğer aktif doğum eylemi başlamadan uzman hekim tarafından doğumun vajinal yolla gerçekleşmeyeceği saptanmışsa önceden tarih ve saat belirlenerek ‘ planlı sezaryen’ yapılır. Ameliyat tarihinin belirlenmesi bazı faktörlere bağlıdır
Bunlar ;
Anneye ait faktörler
Bebeğe ait faktörler olarak ikiye ayrılır.

Annedeki gebelik diyabeti, gebelik zehirlenmesi karaciğer çalışmasında bozukluklar, daha önce geçirilmiş rahim ameliyatları gibi hastalıklar özellikle gebeliğin son aylarında gerek annenin gerekse bebeğin yaşamlarını tehdit edebilir. Böyle bir durumda bebekte hayati bir tehlike söz konusu ise 36. Haftada dahi planlı sezaryen yapılabilir.
Planlı sezaryenlarda mümkünse 39. Haftaya kadar beklemek idealdir.

Diğer yandan bebeğin 4000 gr in üzerinde olması, bebeğin geliş pozisyon bozuklukları doğum kanalının dar olması, gibi bebeğe ait durumlarda da planlı sezaryen yapılabilir

 

ACİL SEZARYEN :
Diğer bir ameliyat şekli de ‘acil sezaryen’ dir. Normal vajinal doğum için hastaneye yatırılan anne ve bebekte yaşamı tehdit eden durumlarda başvurulur
Acil sezaryeni gerektiren durumlar
*Bebek kalp atımlarında bozulma
*Kordon sarkması ya da kordon kan akımlarının azalması
*Annenin doğumu tolere edememesi veya bilinç kaybı
*Doğumun ilerlememesi

olarak özetlenebilir.

 

SEZARYEN ANESTEZISI

Sezaryen anestezisi 2 şekilde gerçekleşir.
Genel anestezi : halk arasında ‘narkoz’ olarak bilinir. Anne adayı anestezik maddelerle uyutulur. Ameliyat bittikten sonra uyandırlır.
Bölgesel anestezi : Halk arasında ‘belden uyuşturma’ olarak bilinir. Bel bölgesinden omurga kemiklerinin arasından bir iğne ile yapılır Annenin bilinci açıktır. Kendindedir. Dokunmaları hisseder. Konuşmaları duyar yanıt verir kendisi nefes alır verir bebeğinin sesini duyar görür ve dokunur.

Epidural
Spinal
Kombine olmak üzere 3 çeşidi vardır.

Hangisinin en iyi olacağına anestezi uzmanı hastaya göre karar verir.
Sakıncalı bir durum yoksa her zaman bölgesel anestezi tercih edilmelidir.
Epidural anestezi de ilacın etkisi gec başlar ameliyata başlamak için 20-25 dakika beklemek gerekir ama doğum sonrası ağrı kesici etkisi 24 saat sürer
Spinal anestezi de etki saniyeler içinde başlar ancak ağrı kesici etkisi 2-3 saat içinde tamamen ortadan kaybolur.

Kombine anestezi de etki saniyeler içinde başlar ve ağrı kesici etkisi 24 saat sürer.

Bölgesel anestezi bel bölgesinden omurga kemiklerinin arasından bir iğne ile yapılır.
İşlem sonrası geçici olarak bel ağrısı ve 4-5 gün süren ciddi baş ağrısı gözlenebilir. Felç yapma, sinirlere zarar verme olasılığı yok denecek kadar azdır.
Unutulmamalıdır ki her işlemin genel anestezinin de riskleri vardır
Sezaryen öncesi anne ve baba adayı mutlaka anestezi uzmanı ile görüşmeli ve detaylı bilgi almalıdır. Anestezi doktoru hastayı muayene ederek en iyi anestezi şekline karar verecektir.

 

 

SEZARYEN SONRASI :
Normal koşullarda doğumdan 1-2 saat sonra anne sıvı gıdalar almaya başlayabilir.

Portakal suyu süt yoğurt ayran GAZ  ŞİKAYETİ yapabilir. Bu nedenle fazla tercih edilmemektedir.

Ameliyat sonrası erken dönemde  6 saat sonra annenin ayağa kalkması hareket etmesi hayati önem taşır. Hareketsizlik  annede damar tıkanıklığına yol açabilir. Bu Son derece riskli bir durumdur.

Diğer önemli bir hususta bebeğin emzirilmesidir. İlk anne sütüne KLOSTRUM  adı verilir. Bebek için çok faydalı vitamin besin ve antibiyotik özellikli sıvılar içerir. Mutlaka bebeğe verilmelidir

Annenin ağrı şikayeti olabilir Epidural anestezi ya da  iğne tedavisi ile ağrı kesilir

 

 

 

Sezaryen sonrasında kanama

 

Doğum sonrası ilk saatlerde önemli bir konu da VAJİNAL KANAMAdır. Rahim toplanması ile kanama 3-4 ped kadar olması gerekir. Rahim toplamaz ise yogun ve ciddi kanama olabilir. Bebeği emzirme rahmin kasılmasını sağlar. Gereklidir

İlk günden itibaren kanama günde 2-3 ped olarak devam eder. 40 gün kadar sürebilir

Kanamanin miktarı giderek azalır ve rengi açılır.

Yogun kanama, parça düşürme, kötü kokulu akıntı yüksek ateş varsa mutlaka doktora danışmak gerekir.

Sezaryen sonrası bakımı

 

doğum sonrası ateş – süt ateşi

 

 

Sezaryen sonrası korse

 

 

Sezaryen sonrası egzersiz

 

 

Sezaryenin zararları – Sezaryenin sakıncaları

 

 

Sezaryenle kaç doğum yapılır

 

 

Sezaryenden sonra hamile kalmak

 

 

Sezaryen hangi haftada yapılır – sezaryen ne zaman yapılır?

 

Kaçınılmaz Sezaryen:

Aşağıdaki durumlarda sezaryen ile doğum uygundur:

*iri bebek > 4000 gr in üzerinde
* doğum kanalının uygun olmaması
* anne de doğumsal kalça çıkığı mevcudiyeti,
* bazı genital enfeksiyonlar; aktif herpes virus enfeksiyonu..
* annedeki bazı sistemik hastalıklar sayılabilir.
* annenin leğen kemiği ve bebeğin başı arasındaki uyumsuzluk
* doğum ağrılarının etkin olmasına rağmen bebek başının inmemesi (ilerlemeyen eylem),
* fetal distress diye adlandırılan ve bebeğe az kan ve oksijen gitmesi,
* bebeğin pozisyonunun uygun olmaması (makat gelişi ve yan duruşlar),
* plasentanın bebeğin çıkacağı rahim ağzını kapatması (plasenta previa)
* plasentanın erken ayrılması (plasental ablasyon)
* Normal olarak planlanan her doğumun normal olarak bitmesi mümkün olmayabilir.
* Normal doğum için anne adayının gebeliği sürecinde iyi bir şekilde bilgilendirilmesi ve eğitilmesi gerekir. Ancak bu şekilde yersiz korkular ve endişeler giderilebilir.

Sezaryen Sonrası Normal  Doğum

 

Daha önceden sezaryen ile doğum mutlaka tekrar sezaryen ile doğum anlamı taşımamaktadır.

Tabi ki her doğum gibi sezaryen sonrası vajinal doğum da bir takım riskler taşımaktadır.

Buna karar verirken anne-baba adayı ve hekim konuyu artı ve eksileri ile tartışmalıdır.

Önceki sezaryenın nerede hangi teknikle ne zaman yapıldığı ek sorunlar ve önceki sezaryenin neden yapıldığı karar aşamasında mutlaka ayrıntılı ele alınmalıdır.

Önceki sezaryen nedeni ortadan kalkmışsa, önceki sezaryende uygun teknikler kullanılmışsa birtakım riskler minimalize edilerek anne adayına normal doğum şansı verilebilir.

Daha önce sezaryen ile doğum yapmış olmak mutlak olmasa bile bir sezaryen endikasyonu sayılmaktadır.

Sezaryen sonrası normal doğum da olabilir. Ancak rahimin doğum ağrıları başlamadan veya doğum ağrıları sırasında yırtılma riski vardır. Bu nedenle sezaryen sonrası normal doğum düşünen kadınlarda çok dikkatli bir takip gerekir. Mutlak jinekolog takibinde sürekli gözetim altında, herhangi bir suni sancı verilmeksizin, normal doğumu kolaylaştırıcı yöntemlerin yardımı ile vajinal doğum denenebilir. Anne adayına bu şans verilmelidir

 

 

SONUÇ OLARAK ;

Sezaryen gerekli durumlarda yapılan bir doğum şeklidir. Normal koşullar da vajinal yolla doğum tercih edilmelidir. Gerekli durumlarda sezaryen doğuma karar vermek asla kötü bir durum da değildir. Aksine anne ve bebek için hayat kurtarıcı olabilir.

 

Op Dr Zeki Salar Memorial Ataşehir Hastanesi Kadın Hastalıkları ve Doğum Ünitesi İstanbul

 

 

BİR YORUM YAZ

YORUMLAR

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.