Anasayfa > Hamilelik ve Doğum > Hamilelik ve Radyasyon
27 Kasım 2013
7.746 okunma
Hamilelik ve Radyasyon

Hamilelik ve Radyasyon

Radyasyon ve Gebelik

 

Radyasyon, gebelik öncesi dönemde kadının gebe kalma sürecini olumsuz etkilediği gibi gebelikte de bebek gelişimini direk olarak etkileyebilir.

 

Önemli bir nokta  karşılaşılan radyasyonun dozu ve maruziyet süresinin çok önemli olduğudur. Nükleer santralde oluşan radyasyon ile televizyonun ürettiği radyasyonu kıyaslamak okyanus ile bir kaşık suyu karşılaştırmaktan farklı değildir.

 

Bu nedenle  unutulmamalıdır ki günlük yaşamımızda kullandığımız TV, bilgisayar, mikrodalga fırın gibi araçların çoğu kadın sağlığına ve bebek gelişimine ciddi zarar veren radyasyon üretmezler.

 

Radyasyon genellikle 3 koşulda  karşı karşıya gelmekteyiz;

 

Bunlardan birincisi,

 

Hastanelerde  diş filmi,  akciğer filmi çekimi renkli  böbrek filmi olarak adlandırılan IVP çekimi ve Tomografi gibi işlemlerde  tanı  amacıyla kullanılmaktadır.

 

İkincil olarak  vücudun değişik organlarında saptanan kanserlerin tedavisinde radyoterapi   amacıyla karşımıza çıkmaktadır.

 

Son olarak ta günlük yaşamın ayrılmaz parçaları olan   TV,  bilgisayar, cep telefonu, güvenlik kapıları,  mikrodalga fırınların kullanımı esnasında oluşmaktadır.

 

 

Diş, akciğer, sinuzit  filmleri gibi birçok tek röntgen çekiminde oluşan radyasyon çoğu kez hem kadın hem de bebek için ciddi risk oluşturmaz. Az öncede belirttiğimiz üzere önemli olan radyasyonun yoğunluğu ve tekrarlamasıdır.  Bu filmler çoğu kez zarar vermezken  tomografi anjiografi, renkli böbrek filmi gibi tetkiklerde tekrarlayan sayıda ve aşırı dozlarda çekim yapıldığı için tehlike artmaktadır.

 

Diğer bir konu, gün geçtikçe sıklığı artan kanser hastalığıdır.

 

Vucudun birçok yerinde görülen kanserlerin  sıklığı artarken giderek daha erken yaştaki insanları  etkilemektedir. Diğer yandan okul, iş nedeniyle evlenme ve cocuk sahibi olma yası yükselmektedir.  Durum böyle olunca henüz çocuk sahibi olamamış, ailesini tamamlayamamıs genc yaştaki kadın ya da erkek bireyler kansere yakalanabilmektedirler. Uygulanan basarılı kemoterapı ve radyasyon ıle tamamen sağlıklarına kavusabılseler de tedaviler nedeniyle yumurta ve sperm sayısında ciddi azalmalar olduğu ıçınbu hastalar, ileri  de anne baba olamama tehlikesi ile karsı karsıya kalmaktadırlar.

 

Bu nedenle kanser tanısı almıs, henuz aılesını tamamlayamamıs hastalarımıza doktorlarının izni olması halinde tedavilere baslamadan once yumurta ya da sperm hucrelerinin saklanmasını önermemiz çok önemli bir husustur.

 

Son olarak günlük yaşamda kullanılan  TV, bilgisayar, güvenlik kontrol kapıları, cep telefonlarının kullanımına bağlı karşı karsıya kaldıgımız radyasyon konusu vardır.

Tüm bu cihazların olusturdugu radyasyonun kadın sağlıgına ve gebeliğe olumsuz etkisini gösteren bunu ispatlayan bir bilimsel çalışma yoktur.

 

Bizler hekim olarak yine de herseyin azı karar çoğu zarar ilkesinden yola çıkarak uzun süre cep telefonu ile konusulmamasını, gece  hiç olmazsa baş ucunuzda telefonla uyunmamasını

güvenlik kapılarından çok sık geçilmemesini, eğer çekmek gerekiyorsa klasik üst arama talep edilmesini  öneriyoruz.  Güvenlik kapılarının, tomografi cihazının oldugu alanlarda çalışan gebelerin hamilelik sürecinde başka alanlarda görev almaları gereklidir.

 

Gebelik esnasında maruz kalınan radyasyon için  gebeliğin ilk dönemi olan 6-14 haftalar arası en riskli zamandır.

 

6. gebelik haftası öncesi eğer yüksek dozda radyasyon maruziyeti varsa  “ ya hep  ya hiç “ kuralı işler . Bu demektir ki bebek etkilenmişse gebelik tutunamaz ve kanama şeklinde atılır ya da etkilenme olmamışsa gebelik sağlıklı bir şekilde devam eder.

 

6. -14. haftalar bebeğin organ gelişimi oldugu için adette bir gecikme varsa ve film çekilmesi gerekiyorsa öncesinde mutlaka kanda gebelik testi yapılmalıdır.

 

Tomografi, anjiyo, renkli böbrek filmi gebeliğe zararlı iken ultrason çekilmesinin  ve MR (emar) yapılmasının gebeliğe hiçbir zararı yoktur.

 

Radyasyondan etkilenen bebekte;

Kan kanseri denilen Lösemilerde  tiroid kanserlerinde artış görülür.

Beyin yapısı etkilenirse zeka geriliği kafa çevresinde küçüklük göz ve görme bozuklukları karşımıza çıkabilir.

Bunun yanında bazı bebeklerde karaciğer ve böbrek yapıları etkilenir . Bebekte gelişme geriliği ve ileri yaşlarda kız yada erkek olsun  kısırlık karşımıza çıkabilir.

Dr Zeki SALAR

Zeki SALAR

BİR YORUM YAZ

YORUMLAR - 16 YORUM

  1. Uzum dedi ki:

    Merhaba hocam.1ay önce tomografi çekildi sunizit şüphesiyle.ne kadar süre sonra hamile kalmaliyim.? Vucuttan nekadar sürede atılır tomografinin etkisi?

    1. Op.Dr.Zeki SALAR Op.Dr.Zeki SALAR dedi ki:

      bir ay geçmişse gebelik için engel bir durum yoktur

  2. Zeynep dedi ki:

    merhaba Hocam annem 7 haftalık gebe.Yeni öğrendik 2_3 gün önce göğüs röntgeni çektik.Acaba birşey olur mu?

    1. Op.Dr.Zeki SALAR Op.Dr.Zeki SALAR dedi ki:

      RadyasyonBebek üzerine oldukça zararlı etkileri vardır dost hesaplaması yapılmasını öneririm

  3. Zehra dedi ki:

    23 haftalik hamileyim kizim rontgen cekilcekti bende onun yanina girdim farkina varinca çiktim ama bebeğime zararı olurmu

    1. Op.Dr.Zeki SALAR Op.Dr.Zeki SALAR dedi ki:

      Radyasyon gebelikte zararlı bir dış faktördür mutlaka azda olsa etkilenme olur

  4. GOZDE ACISU dedi ki:

    merhaba hocam ben im annem gogus kanseri kemik sintregrafiyine ve gogus isaretlemesine girdi kemik taramasinda damardan atom verdiler ve 6 saat radyosyonun vucugda dagilmasini bekledi o sirada yanina girdim bir dk falan kaldim ciktim gogus isaretlemesi sirasinda cihazdaykende yanina girdim 3 yada bes dk kaldim yaninda o sirada hamileymisim muhtemelen 2 yada 3 haftaliktim bi zarari olmusnudur

    1. Op.Dr.Zeki SALAR Op.Dr.Zeki SALAR dedi ki:

      4 haftadan önce radyasyona maruziyet varsa ya hep ya hiç kuralı işler. Bebek etkilenmişse kalp atımları başlamaz

      1. Gozde Acisu dedi ki:

        Peki hocam kalp atisi duyulursa organlarin yada beyninin etkilenme olasiligi olabilirmi gelismeme gibi v.b

        1. Op.Dr.Zeki SALAR Op.Dr.Zeki SALAR dedi ki:

          Kullanmakta olduğum sistemde soruların öncesini göremiyorum bu nedenden son sonunda anlayamadım anlayışın için teşekkür ederim

  5. Semra ş dedi ki:

    Merhaba hocam diş hekimi asistanıyım her gün tahminen 10 hastadan röntgen alıyorum bunun 2 si tomografi oluyor sizce ne kadar zarar verir nasıl dikkat etmeliyim

    1. Op.Dr.Zeki SALAR Op.Dr.Zeki SALAR dedi ki:

      Gebelik döneminde röntgen çekimine katılmamanız uygun olur

  6. M gedik dedi ki:

    İyi günler hocam ben hemşireyim ve şu anda 21 haftalık gebeyim göz anjiosu cihazı oct vihazı ve topografi cihazları ile çalışıyorum bu cihazlarla çalışmamın gebeliğime herhanfi bi zararı olur mu

    1. Op.Dr.Zeki SALAR Op.Dr.Zeki SALAR dedi ki:

      Radyasyon iceren her ortam riskli. Mümkünse yer değişikliği oneririm

  7. CEYLAN dedi ki:

    MERHABA HOCAM MERDİVENDEN DÜŞME SONUCUNDA BİLGİSAYARLI TOMOGRAFİYE (BATIN BÖLGESİ,KALÇA,BEL) GİRMEK ZORUNDA KALDIM. ANCAK BİR HAFTA SONRASINDADA HAMİLE OLDUĞUMU ÖĞRENDİM. ŞUANDA ARAŞTIRMA AŞAMASINDAYIZ CERRAHPAŞA NÜKLEER TIPTAN HESAPLANAN RAKAM 2,13 GRAD RADYASYONA MARUZ KALDIĞIM VE KESİNLİKLE BEBEKTE ETKİLENME OLMAMIŞTIR DENDİ. ŞİMDİ SİZDENDE BİLGİ ALMAK İSTİYORUM EĞER MARUZ KALDIGIM ORAN BUYSA NE YAPMALIYIM ŞUANDA 5+4 GÜNLÜK HAMİLEYİM .SİZCE BEBEKTE DOĞUM SONRASI BİR RİSK VARMIDIR?

    1. Op.Dr.Zeki SALAR Op.Dr.Zeki SALAR dedi ki:

      Cerrahpaşa dan bu şekilde bir yorum yapıldı ise gebelik devam edebilir. Ancak radyasyon masum değildir. Gebelik ve doğum sonrası yakın kontrol gerekiyor