Hafta hafta gebelik

 

1. Hafta

Gebeliğin Başlangıcı- Anlam Karmaşası

                                                                     

Gebeliğin ilk   haftaları  oldukça karışık bir   süreçtir.

Sorun kadın   doğum doktoru  ile anne-baba adayı   arasındaki anlaşmazlıktan ileri gelir.

Çünkü doktor   gebeliğin başlangıcını son adetin ilk gününden itibaren saymaya başlar.

Oysa anne- baba   adayı birlikteliği gebeliğin başlangıcı olarak kabul eder.

Bu nedenle 2   haftalık bir  farklılık oluşur.

Doktorların son   adetin başlangıcını gebelik başlangıcı olarak kabul etmesinin nedeni ,  her çiftin gebe kaldığı günü tam   bilememesidir. Oysa tüm bayanlar son adetin başlangıcını bilirler ( çoğu   zaman!!)

İşte gebelik son   adetin başlangıcından itibaren 40 hafta sürer.

Kimi zaman ;

Geç yumurta  gelişimi, üzerine adet görme gibi   nedenlerle   son adet tarihi ile   ultrason sonuçları arasında uyumsuzluk olabilir.  Esas olan ultrason ölçümü olup bu nedenle   ilk haftalarda yapılan ultrason    değerlendirme oldukça önemlidir.

İlk muayene ne zaman olmalıdır??

İdeali ,    gebelikten 2-3 ay önce olmalıdır.

Doktorunuz jinekolojik muayene ve ultrason   yapar, smear alır, gerekli kan ve idrar testlerini yapar, gerekli vitaminleri   gebelik öncesi başlar.

Ayrıca anne adayı gebe kalmadan düzenli   yaşama başlar, sigara içiyorsa bırakır , egzersiz ve spora günlük   yaşamında  yer verir , dengeli sağlıklı   beslenmeye başlar.

 

 

 

 

 

 

2. Hafta

Yumurtalar gelişiyor!!

 

 

Yumurtalıklarda yumurta hücresi gelişimi devam etmektedir.  Aynı  sırada  anne rahmin de rahim zarında kalınlaşma başlamıştır.  Bu kalınlaşmanın amacı döllenme meydana geldikten sonra oluşacak embriyonun anne rahmine rahatlıkla tutunmasını sağlamaktır. 

Çoğu zaman  her adet döneminde  sadece 1 yumurta büyür ve çatlar. Bazı anne adaylarında birden fazla yumurta gelişimi olabilir. Bu durumda ikiz ve üçüz gebelikler karşımıza çıkar.

 

 

 

 

3. Hafta

Büyük Buluşma

 

Yumurtanın gelişmesi ve çatlayarak tüplere   atıldığı 3. haftada birliktelik olursa gebelik oluşabilir.  Sperm ile yumurtanın birleşmesi tupelrde   gerçekleşir. Bunun için spermlerin rahim ağzını geçmesi buradan rahim ve tüp   içinde ilerleyerek yumurtaya ulaşması gerekir.  Spermlerin sadece %1'i yani 3 milyon kadarı   rahim içine girebilir. Yumurta hücresine spermin ulaşabilmesi için spermlerin   sayısı, yapısı, şekli ve hareketliliği önemlidir.  Rahim içine giren spermlerin tüplere ulaşıması  yaklaşık 8- 10 saat sürer.

Yumurta hücresine ulaşan güçlü yeterince   hareketli ve şekil bozukluğu olmayan  spermlerden sadece 1 tanesi  yumurtanın zarını delerek yumurtanın içine   girebilir

Sperm ve yumurta hücrelerinin   çekirdeklerinin birleşmesi ile embriyo oluşur .  Spermden gelen 23  yumurtada bulunan 23 kromozom birleşerek 46   kromozomlu  embriyo oluşur.

Kimi zaman bu birleşme esnasında  sorun olabilir.  Genetik olarak sorunlu, kromozom yapısı   bozuk bir embriyo oluşmuş  ise  çoğu zaman bu hatalı oluşumu  adına ister anne vucudu, , ister tabiat   isterse tanrı diyelim rahim dışına atılabilir.

Düşük olarak nitelendirilen bu durum  aslında hem anne adayını hemde oluşacak   bebeği korumak için yapılan bir elemedir.

Bizler kimi zaman özelikle ilk gebeliklerde   bu şekilde erken dönemde düşüklerle karşılaşıyoruz. Bu durumda anne baba   adaylarının hayal kırıklığına kapılmamalarını olumsuz düşünmemelerini   öneriyor, bu sorunun tekrarlamaması için gerekli testleri planlıyoruz.

Anne adayındaki değişiklikler ;
Bu aşamada anne adayında herhangi bir fiziksel ya da ruhsal değişiklik yoktur.  Yalnız implantasyon (rahme tutunma) esnasında hafif bir lekelenme şeklinde kanama olabilir.

 

 

 

4. Hafta

Adetiniz Gecikti !

 

Normalde adet görmeniz gerekirken adetiniz gecikti.  Zaman zaman bu tür gecikmeler olabilir. Bu nedenle bir iki gün gecikme olunca hemen gebelik testi yaptırmak yerine beklenen tarihten5-7 gün gecikme olana dek beklemenizi ve gebelik  beklentinizi yaşamınızın en üst seviyelerine taşımamaya çalışmanızı öneririz. İlk denemede gebe kalma oranının sadece %25 olduğunu  hatırlanmalıdır.

Çünkü bir beklenti içine girmek, bu beklentinin hemen gerçekleşmemesi anne adayında strese hayal kırıklığına neden olabilir. Bu tür stresler gebelik sürecinin daha da gecikmesine yol açabileceği gibi, bu stres anne adayında nedenin araştırılması gerektiği düşüncesine neden olabilir.  Saatlerce internet başında zaman geçirilir, gereksiz olabilecek kan testleri rahim filmleri  yaptırılabilinir.

Gebelik konusunda bazı şeyleri zamana bırakmak aceleci olmamak en güzelidir. Böyle olursa birkaç ay içinde mutlu son gelir. Yapılan test sonucu pozitiftir. Gebelik oluşmuştur.

Gebelik testinin pozitif olması çoğu zaman normal gebeliği gösterir. Ancak nadiren boş gebelik, dış gebelik ve düşüklerde de gebelik testi pozitif olabilir. Sağlıklı normal bir gebelik demek için fetusun anne rahmi içine yerleştiği ve kalp atımlarının başlaması gereklidir.

Bizler, fetusun kalp atımları ultrason ile görülene dek gebelik sürecinin anne baba adayı arasında saklı tutulmasını  öneriyoruz.

Bu dönemde yapılan ultrasonografi de gebelik kesesini görmek genelde mümkün değildir. yaklaşık 6. hafta civarında bebek kalp atımı saptanır. Bu süreçte aile gebelik konusunda net bilgi edinmek isterse 48 saat ara ile aynı sağlık kuruluşunda kanda gebelik testinin tekrarlanabilir. Normal gebelikte son değer, ilk değerin yaklaşık iki katı civarında olmalıdır.

Anne adayındaki değişiklikler:

Gebe bir kadında bazı fizyolojik ve ruhsal değişiklikler olur.  Bu aşamadaki belirtiler adet öncesi belirtilerle hemen hemen aynıdır. 

  Gebeliğin İlk Belirtiler nelerdir?

  • Adet gecikmesi
  • Adet görecekmiş gibi belirtiler
  • Lekelenme tarzı kanama
  • Baş ağrısı
  • Bel ağrısı,
  • Ruh hali değişiklikleri ( sinirlilik, aşırı duygusallık, hassasiyet)

 

 

 

 

 

 

 

 

 

5. Hafta

Vücudunuza birşeyler oluyor!

    

Bu haftada gebelik kesesi ultrason ile   görülebilir. Ancak bebek kalp atımları için bir hafta daha beklemek gerekir   çoğu zaman.

Embriyo adı verilen bebek  bu haftanın sonunda 1.5- 2 mm boyundadır.

Bebeğin beslenmesi için gerekli olan oksijen ve besin taşıyacak olan göbek bağı oluşmaya başlar.

Bu haftanın sonunda bebeğin kan hücreleri   oluşmuştur ve hücreler arasında kanallar oluşturmaya başlamıştır.

 

 

 

Annedeki Değişiklikler;

  •   Sık idrar, sık acıkma
  •   Yorgunluk, halsizlik, uykuya   eğilim,
  •   Göğüslerde dolgunluk, hassasiyet

 

  •   Bulantı kusma
  •   Yiyeceklere ilginin değişmesi

Son  iki belirti gebeliğin ilerleyen   haftalarında karşımıza çıkabilirse de kimi zaman görülmeyebilir.

 

 

 

6. Hafta

Müzik Kutusu!!

 

Hastalarımdan  Özlem Hanım  böyle tanımlamıştı ilk duyduğunda bebeğinin kalp sesini.. Evet bu hafta bebeğin kalp atımlarını duyma zamanı.

Neden müzik  kutusu diye sormaktan alıkoyamadım kendimi? Verdiği cevap çok etkileyici idi…

Duyduğum en güzel müzik, bebeğimin kalp atımı… cevabı beni uzun süre düşündürdü.  Artık bende varım diyor anne ve babasına  içerden derinden bir ses..  Dakikada 140-160 kez atan kalp ilk oluşan organ bebekte.

Boyu 4-6 mm olan fetus  fasulyeye benzer karaciğer, mide ve pankreas  oluşmaya başlar.

 

Annedeki Değişiklikler;

 Özellikle sabah mide bulantıları  görülebilir.  Önlemek için daha yataktan kalkmadan etimek çubuk kraker galeta yenilmeli  sık sık  azar azar beslenmeli ve aşırı su tüketilmemelidir.

Kokulara karşı hassasiyet ve toleranssızlık vardır. Parfum yemek sigara kokuları rahatsız eder. Evde sigara içilmemeli parfum kulanılmamalıdır.  Eşler tost sandviç ile idare eder yemek pişirme konusu rafa kaldırılır.

Bu dönemde yapılan en büyük hata aşırı beslenmeye zorlamadır. Bunu kimi zaman anne adayı kendisine  kimi zamanda eşler ya da aile büyükleri yapar. Gereksizdir. Anne adayı ne isterse onu tüketebilir.  Sadece tüketilmemesi  önerilmeyen gıdalara dikkat edilmelidir. Ayrıntılı bilgi için: http://www.zekisalar.com/gebelik-hakkinda-hersey/gebelikte-beslenme

 

 

7. Hafta

Test Zamanı

Bu haftanın sonunda bebeğinizin boyu bir fasulye tanesi kadar olacaktır.    Bu fasulyenin tepe kısmında göz oluşumu başlar.  Biraz daha kenarda yer alan topluiğne başından küçük çukurluklar da kulaklar olarak gelişecektir.  Orta kısımda ise ağız oluşumu başlar.

Yine bu haftada kol ve bacak çıkıntı şeklinde oluşmaya başlar. Önce kol daha sonra bacaklara ait çıkıntılar belirir.  Kan dolaşımı başlamıştır.  Akciğer gelişimi devam etmektedir.  Safra kesesi, mide, bağırsaklar ve pankreas gelişimini sürdürür.

 

 

 

Annedeki Değişiklikler;

Bu dönemde 1-2 kilo alınabilir ya da verilebilir.  Her iki durum da normaldir.  Gebeliğin erken belirtileri yavaş yavaş azalmaya başlar, buna karşın bulantı ve kusmalar artabilir.  Bu şikayetler özellikle sabah erken saatlerde daha fazla olur.

Bebeğin kalp atımlarının saptanması sonrası gebeliğin başında yapılması gereken kan ve idrar testleri yapılır.  Bu testlerin bir kısmının yapılması için aç karna olunması gerekebilir.

Bu haftalarda yapılması önerilen testler:

 http://www.zekisalar.com/gebelik-hakkinda-hersey/gebelikte-gerekli-testler

 

 

8. Hafta

Organlar oluşuyor

Bebek hızla büyümeye devam etmektedir.  8.haftada özellikle beyin ve kafa hızla büyümeye devam eder.   Alt çene belirginleşmeye başlar.  Omurilik gelişimini sürdürür.  Üst damak farklılaşır.  Burnun oluşur.   Yemek borusu farklılaşır ve nefes borusundan ayrılır.  Kalp içinde kapakçıklar fark edilmeye başlar.  Kalbin içinde 4 odacık vardır. Akciğerler ve böbrekler oluşmaya başlar.  Kollar silindirik şekilde uzamaya başlar henuz el ve parmaklar oluşmamıştır. Bacaklar daha geç belirginleşir.

Annedeki Değişiklikler;

Bebeğinizin hareketlerini henüz hissetmesenizde rahimdeki hızlı büyüme zaman zaman hissedeceğiniz karın kramplarına neden olabilir. Bu dönemde ciltte yağlanma ve sivilcelenme görülebilir. Cilt güneşe karşı hassastır. Yaz aylarında güneşten koruyucu kremler kullanılmalıdır.

 

 

 

9. Hafta

İki ay geçti bile

 

Kıkırdak ve kemik dokuları oluşmaya başlamıştır. Beyin hala daha en büyük organdır.  Ağız boşluğu oluşumu görülebilir.  Kulak kepçesi farklılaşır.  Gözde retina iyice belli olabilir.  Göz kapakları ve burun delikleri belirir.   Yemek borusu uzar ve kalpten çıkan kan iki ayrı yönde pompalanmaya başlar.  İnce bağırsaklar uzar, böbrek oluşumu tamamlanır ve ilk kez idrar üretmeye başlar.  Dış genital organların farklılaşması başlamıştır.  Ancak hala daha kız yada erkek olduğu belli değildir.  El ve dirsek belirginleşir.   Bebek içinde yüzdüğü suyun içinde hafif hafif hareket etmeye başlar.

Annedeki değişiklikler;

bu haftalara dek belirgin bir kilo artışı beklenmez. Kimi zaman bulantı kusma nedeniyle birkaç kilo kaybı görülebilir. Bu haftalarda  göğüslerde hassasiyet ve dolgunluk oluşur.  Bulantı kusma halsizlik yorgunluk varsa artık son 2 hafta.. biraz daha sabır.. Güzel günler yakın

 

10. Hafta

Gebeliğin dörtte biri bitti bile!

Bu haftanın sonunda bebeğin boyu 27-35 mm civarındadır. Tıbbi olarak bu güne kadar embriyo olarak tanımlanan bebek bu haftadan sonra fetüs olarak adlandırılır.

Bu dönemde dirsek, diz ve parmakların gelişimi başlar.

Ağız ve kulak oluşumu  tamamlanır. Göz kapakları kapalıdır.  Bu  durum 26-27. haftaya kadar devam eder.

Akciğer, safra kesesi, mide, bağırsaklar ve pankreas gelişimini sürdürür. Kalp gelişimi tamamlanmak üzeredir. Beyin hızla geliştiği için ultrasonda  vücudun yarısı baş kısmından oluşur gibi gözükür.      Bebek artık su kesesi içinde hareket etmeye başlar. Ancak bu hareketler henüz anne tarafından hissedilemez.

 Genital bölge gelişimi başlar . Kız bebeklerde klitoris,  erkek bebeklerde penis gelişimi nedeni ile her iki cinsiyette ultrasonda yanlışlıkla  erkek bebek olarak  algılanabilir.

 

Annedeki Değişiklikler;

Bu dönemlerde anne adayının duygu durumunda dalgalanmalar çok sık görülür. Alınganlık, hassasiyet, kolay sinirlenme, tahammülsüzlük, ağlama periyotları hatta depresyon bu haftalarda görülebilir. Bir hastamızın, televizyondaki bir belgeselde ayıların somon balıklarını avlamasını hıçkıra hıçkıra ağlayarak izlediğini söylemesi durumun kimi zaman ne kadar trajikomik olabileceğine iyi bir örnektir. Bu haftalardan  itibaren kalsiyum ihtiyacı artacağı için yağsız süt, yoğurt peynir tüketimi arttırılmalıdır. Bacak ve göğüs çevresindeki damarlarda koyulaşma ve belirginleşme gözlenebilir.

 Bulantı ve kusmaların azalması ile   kilo da artış başlayabilir. Kimi zaman bulantı kusmalar azalmadan devam edebilir.

 

11. Hafta

Rahim Ağzı Yetmezliği

Bu haftadan   başlayarak  gebeliğin en kritik dönemi   olan organ gelişimi tamamlanır. Bundan sonraki 30 haftalık süreçte ilk 10   haftada oluşan organlar gelişecek ve olgunlaşacaktır. 

Bebeğin boyu   yaklaşık 30-50 mmdir.   

Fetusun gözleri   kapalıdır ve bu göz kapaklarının altında iris tabakası olgunlaşmasına devem   etmektedir. 

Böbreklerde   idrar üretimi başlar.  Bebek  amniyon sıvısı denilen bir sıvı içinde   yüzmektedir. Bu sıvının büyük kısmı    kendi ürettiği idrardan oluşmaktadır.

Parmakları   birbirinden ayrılmaya başlar.

Saç ve tırnak   oluşumu başlamak üzeredir.

 

Annedeki   değişiklikler;

Rahim büyük bir portakal büyüklüğündedir. Bu   durum ,  sık idrara çıkmaya neden olabilir.

Bulantılar azaldığından iştahta bir artış   görülür. 

Genital akıntılarda artış görülebilir.   Beyaz, krem renkli kokusuz akıntılar normaldir.  Yeşil kahverengi köpüklü kötü kokulu akıntı   varsa beraberinde yanma ağrı kaşıntı mevcutsa doktorunuza danışmanız   gereklidir.

Bu haftadan itibaren biz kadın doğum   uzmanlarının aklında 2 önemli soru vardır. Bazı incelemelerle bu 2 soruya   yanıt aranır. Bu sorular;

Rahim ağzı yetmezliği varmı?

Bebekte doğumsal kalp hastalığı varmı? Down   sendromu ( mongolizm ) dediğimiz zihinsel engelli olma riski mevcut mu?

 

Geç dönemde görülen düşükler;

Sıklıkla gebelikte görülen düşükler gebeliğin 10 haftasından önce   görülür.   Bu haftadan sonra görülen   düşükler “ geç dönem  düşükler “  olarak adlandırılır. Ağrısız bir  şekilde su kesesi açılır bebek  rahim dışına atılır.

Nedeni rahim ağzı yetersizliğidir.

Tedavi; önlemeye yöneliktir.  . Su   kesesi açılmadan saptanan hastalara    gebeliğin 12.14. haftasında    “serklaj” adı verilen  rahim   ağzına dikiş konulur.

                                                                      

 

12. Hafta

Ense Kalınlığı Ölçümü

 

Bebeğin boyu 5- 6 cm ( baş popo mesafesi )  9-11 cm (baş-ayak mesafesi) ağırlığı   14-20 gr civarındadır.

Yüz şekillenmiştir.  Kulaklar başın her iki yanındadır.

Karaciğer, tiroid, pankreas ve safra yolları işlevine başlamıştır.

Bebeğin içinde bulunduğu amnion sıvısı yaklaşık 50 ml dir.

Ses telleri oluşumu bu haftalarda tamamlanır

Kıl kökleri  ve tırnakları oluşmuştur.

Bazı kemiklerde sertleşme başlar.

Ense kalınlığı ölçümü bu haftalarda yapılır.

 

Annedeki    değişiklikler;

Rahim leğen kemiklerinden dışarı doğru   büyür. Bu annede sık idrara çıkma sorununun azalmasına neden olur. Diğer   yandan rahmin leğen kemiklerinin dışına çıktığı bu haftalardan itibaren araç   kullanırken ya da ön koltukta     otururken emniyet kemerinin alt kuşağı ile vücut arasına küçük bir   yastık yerleştirilmesinde fayda vardır.

Düşük riski azalır.

Bulantı kusmalar azalır. İştah artmaya   başlar.

Beyaz krem rengi kokusuz  genital akıntılar olabilir. Normaldir.

Burun ve diş eti kanamaları görülebilir.    Soğuk su ile yıkamak çoğu kez yeterlidir.

Diş sorunları varsa bu haftadan itibaren güvenle tedavi edilebilir.

 

Bu hafta bebekte  ense kalınlığı ölçümü ve ikili test için   ideal bir zamandır.  Genetik   hastalıklardan down sendromu ( mongolizm) ve kalıtsal kalp hastalıklarında   gebeliğin 11. haftasından itibaren bebeğin ense bölgesinde sıvı birikimi olur   . Bu sıvı kalıcı değildir. Bebek    sağlıklı olmasa bile 14. haftadan itibaren yavaş yavaş kaybolur. Sorun   bu sıvının burada  birikerek hastalığa   yol açması değildir.

Bu bir işarettir. Tıpkı güneşin doğması ve   batması gibi bu sıvı 11. ve 14. haftalar arası ense  bölgesinde birikir.   Önemli olan  bu birikimin miktarıdır.  Bu değerde dikkate alınarak anneden alınan   kanındaki  bazı maddelerin bilgisayar programı ile değerlendirilmesi sonucu bebeğin hasta  olma riski   hesaplanır.  Konu ile daha ayrıntılı bilgi için ;

http://www.zekisalar.com/gebelik-hakkinda-hersey/ikili-test-uclu-test-amniyosentez-genetik-hastaliklar

 

13. hafta

Haftaya balayına çıkıyorsunuz!!

 

Bebekte yüz hatları daha çok belirginleşir.  Gözler kafanın yan taraflarından ortaya doğru hareket ederler.

Bebek 6-8 cm boyunda ortalama 20-30 gr dır.

Bu haftalarda bebek kendini çekirge gibi hisseder. Çoğu zaman bacaklarını kullanarak zıplar ve kollarını hareket ettirir.

Bebeğin içinde yüzdüğü amniyon sıvısı bebeğin akciğerlerinde dolaşmaya başlamıştır. Bu akciğer gelişiminin temelini oluşturur.

Bebeğin eşi yani plasenta işlev görmeye başlamıştır.

Vajinal ultrason ile bebeğin cinsiyeti  saptanabilir.  Ancak  net bilgi vermek için çoğu zaman 1-2 hafta daha sabretmek daha mantıklıdır.

Bu hafta ilk trimesterin son haftasıdır.  

Omurga net olarak gözlenebilir

 

Annedeki değişiklikler;

Gebeliğin erken bulguları ve yarattığı şikayetler hemen hemen hiç kalmamıştır. 

Rahim büyüdükçe gerilir ve etrafını çevreleyen ve kendisini yerinde tutan zarları da gerer.  Bu hafif bir kasık ağrısı şeklinde algılanabilir.

Hormonlar ciltte değişikliklere neden olurlar.  Özellikle yüz ve boyunda lekelenmeler olabilir.  Buna gebelik maskesi denilir..  Geçici bir durumdur ve doğumdan sonra düzelir.  Bu durum özellikle güneşe maruziyetle artabileceği için yaz aylarında yüze yüksek koruma faktörlü kremler uygulanmalıdır.

Karın büyümeye başladığı için çatlak önleyici kremler cildin nemli tutulması için kullanılmaya başlanır.

Dengeli, sağlıklı beslenme ve egzersiz  bu haftadan itibaren önem kazanır.  Bu konularda ayrıntılı bilgi için;

Egzersiz;

http://www.zekisalar.com/gebelik-hakkinda-hersey/gebelikte-egzersiz

 

Beslenme;

http://www.zekisalar.com/gebelik-hakkinda-hersey/gebelikte-beslenme

 

14. Hafta

Gebeliğin En Keyifli Zamanı

 mutlugebelik

Bu haftadan itibaren 28. Haftaya kadar sürecek olan gebeliğin ikinci dönemi başlıyor. Bu döneme "gebeliğin balayı dönemi" denmesinin nedeni gebeliğin en rahat dönemi olmasındandır.

Bunun nedeni bu dönemde;

- bulantı kusma kokulara hassasiyet azalır

- bebeğin organ oluşumu tamamlanmıştır.

-düşük riski azalır

-gebeliğin son döneminde rahmin ve bebeğin büyümesi anne hareketlerini kısıtlar bel kasık ağrılarına neden olurken bu dönemde bu yakınmalar görülmez.

 

Bebek bu dönemde ellerini hareket ettirir.

Parmak izi bu dönemde oluşur.

Ortalama 20-25gr ağırlığında ve 10-14 cm boyundadır.

Daha önceki haftalarda yolk sak denilen kesecikten beslenirken bu haftadan itibaren tamamen annesinde plasenta denilen eş ile beslenmeye başlar.

Plasenta çoğu zaman rahmin üst bölgelerine yerleşir. Buradan bebek için gerekli besinleri oksijeni temiz havayı alır. Artık maddeler yine buradan anne vücuduna aktarılır.

Ancak bazen plasenta rahmin alt kesmine , rahim ağzıya yakın yerleşir. Bebeğin eşinin olması gerekenden aşağıya yerleşmesi durumuna  Plasenta Previa adı verilir.  Bu durumun 3 çeşidi vardır;

Aşağı yerleşimli Plasenta:  plasenta olması gerekenden aşağı yerleşmiştir

Plasenta Previa Marginalis: plasentanın bir ucu rahim ağzı ile komşuluk içindedir.

Plasenta Previa Totalis: plasenta rahim ağzını tamamen örtmüştür. Kanama riski fazladır.

 

ilk 2 durum çoğunlukla zamanla düzelir. Plasenta rahmin üst kısmına hareket eder . Bu duruma Plasentanın Göçü adı verilir.

 

Annedeki Değişiklikler; 

Plasentanın ( bebeğin eşinin) oluşması  ile anne adayındaki uyku ve yorgunluk hali de ortadan kalkar. Dışarıdan dikkatli bakılırsa gebelik nedeniyle karnın şiştiği fark edilebilir. 

Bu haftada basit sorunlar ortaya çıkar, genital akıntılar artabilir. sarı beyaz kokusuz akıntı normaldir. Yeşil kahverengi kötü kokulu, beraberinde yanma kaşıntı ağrı olan akıntı durumlarında muayene gereklidir.

Tansiyonda düşme görülebilir. Bu nedenle baş dönmeleri halsizlik görülebilir. Yeterli sıvı tüketilmelidir. Bu durum kabızlığa karşı da koruma sağlar. Bulantıların azalması ile iştah artar. Anne adayı  sık sık mutfağı ziyaret etmeye başlar.  Diğer yandan anne adayının kendini iyi hissetmesi nedeni ile ilişki için engel yoktur. Birlikteliğin prezervatif ile olması önerilir.

 

15. Hafta

Artık Saçlarımızda Var!!

baby


Evet bu haftadan itibaren bebeğin kafası üzerinde "lanugo" adı verilen ince ve ipeksi tüyler belirmeye başlar.  Bu saçlar doğumda kaybolurlar.  Ayrıca bu haftada bebek ellerini daha rahat hareket ettirir  böylece kimi zaman parmağını emdiği gözlenebilir.

 

Annedeki Değişiklikler;

Anne karnı oldukça büyümüştür.  Araç kullanılacaksa ya da ön koltukta seyahat edilecekse emniyet kemerinin alt kayışı  ile vücut arasına küçük bir yastık konulması faydalı olabilir. Memeden sıvı akışı görülebilir. Normaldir. Meme ucu sıkılmamalıdır.

 

16. Hafta

 Kız mı?  Erkek mi?

erkek bebek 

Bu haftada, bebek 14-16 cm boyunda  ve ortalama 130-150 gr ağırlığındadır. Bu hafta da cinsiyet tayini kesinlik kazanır. aileye net bilgi verilir.  Sanki 1 hafta  sonra doğum olacakmış gibi cinsiyetin belli olması ile alışverişlere başlanır.  Bazı anne baba adayı bebeğin cinsiyeti konusunda ikna olurken, kimileri doğuma kadar her kontrolde bebeğin cinsiyetini sorar, değişmesinden korkar :))

Annedeki Değişiklikler;

bebeğin ve rahmin büyümesi ile anne rahmi leğen kemiğinin içinden dışarı doğru çıkmıştır. Zayıf anne adaylarında rahim dıştan dokunmakla hissedilir. Diğer yandan daha önce doğum yapmış anne adayları bu haftalarda bebek hareketlerini hissetmeye başlar.  Bu özel his, için ilk gebeliğini yaşayan anne adaylarının  5-6 hafta daha sabretmeleri gerekmektedir.

 

 

  17. Hafta

Üçlü Test- Dörtlü Test Zamanı

 

Bu haftada doktorunuz bebekte genetik hastalıkları saptamak için testlere devam ediyor. 16. - 18. gebelik haftaları arasında üçlü - dörtlü test yapma zamanı.  Daha önce yapılan ikili test gibi bazı ultrason ölçümleri ve kan testleri ile genetik hastalıklar saptanmaya çalışılır.

Bu testlerle ilgili ayrıntılı bilgi için ;

http://www.zekisalar.com/gebelik-hakkinda-hersey/ikili-test-uclu-test-amniyosentez-genetik-hastaliklar

Bizler klinik olarak ikili test yapsakta hastalarımıza üçlü test ya da dörtlü testi yapmayı tercih ediyoruz. Bunun belli başlı nedeni ikili testin bebekte omurga ve sinir sistemi ile bazı bozuklukları araştırmıyor olması.

Diğer yandan üçlü test, uzun yıllardır uzun yıllardır ülkemizde yapıldığı için çoğu zaman dörtlü teste tercih etmekteyiz.

Bu haftada bebek yaklaşık 15-18 cm  boyunda  ve 180-200 gr ağırlığındadır.  Ultrasonda hareketlerinin belirginleştiği, sertleştiği gözlenir. 

Annedeki değişiklikler;

Bu haftalarda midede ekşime ve yanma yakınmaları olabilir. 

Reflu denen bu rahatsızlığın önlenmesinde;

-kafein acı ekşi yağlı  gıdaların tüketilmemesi,

-yemek sonrası uzanılmaması,

-gece yatmadan 1-2 saat önce süt meyve suyu gibi sıvı gıdaların tüketilmemesi  önemlidir.

 -Gerekli olursa ilaç tedavi verilir.

 

18. Hafta

Amniosentez

 

 Bu haftaya kadar bebekte down sendromu başta olmak üzere genetik hastalıkların araştırılması için gerekli testler yapılmış ve sonuçlanmıştır. Bu sonuçlarla kimi zaman doktorunuz size amniosentız işlemi önerebilir.

Gerek ense kalılığı ölçümü gerek ikili test gerekse üçlü test yada dörtlü test bebekte genetik hastalığı %100 saptayamaz. Bunu sağlayan tek test amniyosentez işlemidir. Amniosentez bir iğne vasıtası ile ultrason eşliğinde bebeğin içinde sıvıdan örnek almayı gerektirir.  Bu nedenle %1 den az da olsa işleme bağlı olarak bebeğin kaybı riski vardır. Yani bebek tamamen sağlıklı da olsa işleme bağlı olarak kaybedilme riski vardır. Bu nedenle rutin olarak her anne adayına yapılmaz.

 Bu haftada bebek  17-21 cm uzunluğunda ve ortalama 190-220gr ağırlığındadır. Bu haftada kas ve sinir sisteminde gelişme  söz konusudur. Bu nedenle ultrasonda hareketli olarak izlenir. Kemik yapısı hala baskın olduğu için 3 ve 4 boyutlu ultrasonda hala "uzaylı" gibidir.

Annedeki değişiklikler:

Bu dönemde dikkat edilmesi gereken iki önemli konu vardır. Bunlardan ilki annedeki kilo artışına bağlı olarak denge merkezi değişir. Bu nedenle anne adayında bel ağrıları oluşabilir. Düşme riski artmıştır. Bu nedenlerle bu haftadan itibaren yüksek topuklu ayakkabılar giyilmemelidir. Düz ortopedik olmayan ayakkabılarda sağlıklı değildir. Alçak topuklu ve ortopedik spor ayakkabılar tercih edilmelidir. Rafa uzanılmamalıdır. Yere eğilmek gerekli ise belden değil dizler bükülerek yere eğinilmelidir. Ortopedik yataklar tercih edilmelidir.Otururken bel kavsini destekleyen yastıklar kullanılmalıdır. Bunlarında ötesinde aşırı kilo alınımının önlenmesi doğum kaslarının güç kazanması için dengeli beslenmeli düzenli egzersiz yapılmalıdır.   

Bu konularla ilgili olarak aşağıdaki linkler faydalı bilgiler içermektedir;

http://www.zekisalar.com/gebelik-hakkinda-hersey/gebelikte-beslenme

 

http://www.zekisalar.com/gebelik-hakkinda-hersey/gebelikte-egzersiz

 

19. Hafta

 Bir Gebenin Kabusu:  Karın Çatlakları

catlaklar

Bu haftada bebek ortalama 18-20 cm boyutunda ve 230-270 gr ağırlığındadır. Bebeğin cildi verniks kazeoza denilen yağlı kremsi bir madde ile kaplanır. Bu madde bebeğin cildini içinde yüzdüğü sıvının olumsuz etkilerinden gebelik boyunca korur.  Bu yağlı madde doğum esnasında bebeğin doğum  kanalında ilerlemesini kolaylaştırırken doğum sonrası dönemde de bebeğin cildini mikroplara karşı savunur.

Annedeki Değişiklikler;

Annedeki hızlı kilo artışına bağlı göğüs karın ve bacak bölgesinde kalıcı cilt çatlakları oluşabilir. Bunları önlemek için akla nedense hemen çatlak önleyici kremler gelir. Oysa bu kremler çatlakların önlenmesinde büyük bir öneme sahip değildir. çatlakların önlenmesinde dikkat edilmesi gereken hususlar;

-Aşırı kilo almamak

-Dengeli beslenmek antioksidan gıdalar tercih edilmeli ve bol sıvı alınmalıdır.

-Düzenli egzersiz yapmak ; günde en az yarım saat

-ve en son kremler;
 Badem yağı önermiyoruz, bazı anne adaylarında göbekte tüylenme artışı yaptığını gözlemledik.

Bebe yağları duştan sonra uygulanınca oldukça etkili,  ya da içeriğini bildiğiniz nemlendirici bir krem tercih edilebilir.  kremler düzenli olarak bıkmadan doğuma kadar kullanılmalıdır.

Sadece karın değil, göğüs ve bacaklara da uygulanmalı.   

Bazı annelerde göbek deliğinden aşağı doğru koyu bir renk değişikliğinin oluştuğu görülür.

 

20.Hafta

Gebeliğin Yarısı!!

gebelikte_yariyol

 40 haftalık gebelik maratonun yarısına geldik bile. Çoğu anne adayı için gebelik süreci çok rahat geçerken, kimi anneler maalesef haftada bir iki kez hastanede oluyorlar. Bu plansız, acil başvuruların büyük çoğunluğu anne adayının hamile kalması ile çevreden ve internetten edindiği eksik ya da yanlış bilgilerden kaynaklanmakta.  Günümüzde çoğumuzun birçok konuda olduğu gibi anne baba adayları internette gebelik hakkında saatlerini geçirmekteler. Bunun sonucu yersiz endişeler oluşmakta ve anne adayları hastaneye başvurmaktadır. Bu konuda söyleyeceğim son söz ;

Keşke hastalıkların ve sorunların teşhisi ve çözümü birkaç haftada internetten öğrenilebilecek kadar kolay olsa idi !!

20 .Haftada bebeğimiz 250-350 gram agırlıgında ve 18-20 cm boyundadır.  bu haftaya kapalı olan göz kapaklarını zaman zaman aralayan bebek anne ve babasına göz kırpmaya başlar bu haftadan itibaren. Bebekte işitme , görme dokunma duyuları aktif hale gelir.

Annedeki Değişiklikler,

Anne rahmin göbek deliği hizasına dek yükselmiştir.  Bu haftadan itibaren  anne adayında bacaklarda kramplar görülebilir. Tedavisinde magnezyum faydalı olacaktır. Bizler krampların tedavisinde kalsiyum desteği yerine magnezyum önermekteyiz. Magnezyum doğal olarak Kivi ve Muzda bulunmaktadır. Pratik olarak  anne adayına günde 2-3 kivi tüketmesi tavsiye edilir.

Magnezyum;

krampların önlenmesi ve tedavisinin yanında

kabızlık ve rahim kasılmalarının önlenmesinde de faydalıdır.

Doğal çözümlerin yetersiz kalması durumunda magnezyum ilaç tedavisi alınabilir. Bebeğe zararı  olmaz.

 

 

 

 21.Hafta

Tetanoz Aşısı

 gebelikte tetanos

 Bebekte bu haftalara kadar görülen inanılmaz büyüme, bu haftalarda biraz hız keser. Bebeğimiz bu haftada ortalama 350-450 gr arasındadır.

Annedeki değişiklikler;

Anne vücudunda kan miktarındaki artış nedeni ile özellikle tüm gün ayakta kalan anne adaylarındaa akşam saatlerinde ayaklarda şişmeler olabilir.  Bu tamamen normal bir durumdur.  Bunu önlemek için;

Gün içinde 2 saatten fazla ayakta özellikle hareketsiz kalmamak

2-3 saatte bir 10 dakika yürüyüş yaparak kan dolaşımını arttırmak

Bol sıvı tüketmek

Günde 1-2 bardak tuzlu ayran veya maden suyu içmek

Bol proteinli gıdalar tüketmek ( et süt yumurta balık tavuk)

Gün sonunda alınan ılık duş sonrası ayakları yükselterek dinlenmek

faydalı olabilir.

Diğer yandan

* El ve yüzde ani şişme

*Görme bulanıklığı

*Sabah uyanınca ense bölgesinde ağrı

olması durumunda tansiyonunuzu ölçtürmeli ve doktorunuza bilgi vermelisiniz

 Sağlık Bakanlığı  anne adaylarının gebeliik esnasında tetenos aşısı yapılmasını önermektedir. Aşı canlı virus aşısı olmadığı için yapılmasında sakınca yoktur. 20. gebelik haftasından sonra isteyen anne adayları sağlık ocaklarında ücretsiz olarak aşı olabilirler.  Gebelik öncesi, bu aşının anne adayına yapılıp yapılmamasına göre bir aşı takvimi oluşturulmaktadır.

Diğer yandan gebelik sürecinde tetanos aşısı yaptıramamış anne adaylarının tedirgin olmasına da gerek yoktur. Günümüzde hastane koşullarının son derece iyi olması ve sağlık personelinin steriliteye ( temizlik) önem vermesi nedeniyle  tetanoz,  ciddi bir risk olmaktan uzaktır.

 

 

22.Hafta

Ayrıntılar Önemli!

tarama usg

Bebek ortalama 500 gr ağırlığa ulaşmış olup  boyu yaklaşık 22-25 cm dir.  İlk gebeliğini yaşayan anne adayları da bu haftadan itibaren bebeğinin hareketini hissedebilirler.  Bu haftalarda bebekte yapısal bir sorun olup olmadığı ve genetik bir hastalığın  belirtilerinin varlığını araştırmak için ayrıntılı Ultrason - Tarama Ultrason yapılması gerekmektedir. Bu değerlendirme ile bebek tepeden tırnağa ayrıntılı olarak incelenir. Önemli bir test olması nedeniyle bizler bebeklerimizi kendimiz ve radyoloji / perinatoloji uzmanlarımızla 2 kez değerlendiriyoruz. Böylelikle gözden kaçan bir husus olma olasılığını en aza indirmeyi hedefliyoruz.

Annedeki değişiklikler;

Hem anne rahmindeki büyüme hemde bebek ağırlığındaki artış nedeni ile anne adayında dengeyi koruma da güçlük olabilir.  Yere eğilirken, birşey almak için rafa uzanırken, balkon yıkarken aniden düşen anne adaylarımız oldu.  Bu nedenle yüksek topuklu ayakkabılar giyilmemesini,  yüksek bir rafa uzanmak için zorlanılmamasını, yere eğilmek gerekiyorsa belden değil dizlerden bükülerek yere eğinilmesini öneriyoruz.

  

 

23.Hafta

Demir Tedavisi

 

gebelikte demir tedavisi

Bu haftada bebek ortalama 550-650 gr ağırlıgına erişmiş olup ortalama 23-26 cm boyundadır.  Kulak içi yapıların gelişmesi ile artık bebeğiniz sizi duyabilir. Dudak hareketleri ve mimikleri de belirginleşmeye başlar. Çok ilginç olarak  bebek anne ve babasını görmese de daha anne karnında iken onlarn hareketlerini taklit etmeye başlayabilir.  Belki yatış şekli belki pozisyonu çoğu zaman anne yada babasının kopyası gibidir.

 

 

 Annedeki değişiklikler;

 İlk gebeliği olan annelerde bu haftadan itibaren bebek hareketlerini hissederler. Ayrıca baba adayları da elini koyarsa bebek hareketlerini hissedebilir.  

Bebeğin anne rahminin büyümesi ile anne adayında damarlarda genişlemeler olur. Bu nedenle  bacaklarda ve genital bölgede varis,  hemoroid ( basur) sorunları karşımıza çıkabilir.

Bebeği büyümesi ile bebekte kan yapımı artar aynı zamanda anne vücüdu da kensdisini doğuma hazırlar ve kan depolamaya başlar. Tüm bu artan kan üretimi nedeniyle hammadde ihtiyacı artar. Kan üretimi için gerekli temel hammadde Demirdir. Demir Doğal olarak kırmızı et tavuk ve yumurta sarısnda bulunur. Pekmez de bulunan demir kaynatıldığı içn çok faydalı değildir.  Bu haftalarda  genelikle demir ilaçları başlanır. Bu ilaçşarın yemeklerden yarım saat önce ya da 2 saat sonra taze sıkılmış portakal suyu ile alınması etkisini arttırır.

Demir Tedavisi,  kabızlığa büyük abdest renkinde değişikliğe ve mide barsak sorunlarına yol açabilir.

Bu haftalarda anne adayında kabızlık sorunu görülebilir.  Bitkisel tedavilerle çözüm yoluna gidilir.  Bol sıvı tüketilmelidir.

 

24.Hafta

İçinizdeki canavar!

Bebeğiniz 600-700 gr ağırlığına erişti bile... Hareketleri rahatlıkla hissedilmesinin ötesinde kimi zaman tekmeleri ile anne adayını rahatsız bile edebilir. Bu haftalarda ayak ve bacaklarda ödemler görülebilir.  Bebeğin kilosundaki bu artışa paralel  olarak anne adayı bu haftaya dek gebeliğin başından itibaren 5-7 kilo almış olmalıdır.

Annedeki Değişiklikler,

bebeğin büyümesi ile mide ve barsaklara olan bası artar.  Mide ekşimeleri yanmaları şişkinlik görülebilir. Bunun en büyük nedeni yanlış beslenme alışkanlıklarıdır.

1. Yemekten sonra uzanılmaması, mümkünse yürüyüş yapılması

2.Mideye dokunan acı ekşi yağlı gıdaların tüketilmemesi,

3. Yatma saatinden 1-2 saat öncesinde süt hazır meyve suyu gibi sıvı gıdaların alınmaması

önemlidir.

Yine bu haftalarda anne adayında hava açlığı nefes darlığı görülebilir. Nedeni kimi zaman bebeğin akciğerlere baskı yapması iken kimi zamanda kansızlık olabilir. Bu nedenle böyle bir durumda kan sayımı yaptırılabilinir. Ayrıca bu haftalardan itibaren yavaş yavaş yan yatmaya anne kendini alıştırmalıdır. özellikle ilerleyen haftalarda bebek ve rahmin damarlara baskı yapması nedeniyle anne sırt üstü yatamaz.  Gece sağdan sola soldan sağa dönmede sorun olmaz.  Sol tarafa yatmak tercih edilse de sağ yana da yatılabilinir.

 

25.Hafta

Önemli Sınır

 

Bebek ortalama 650-750 gr ağırlığına ve 24-27 cm boyuna erişmiştir. En iyi yenidoğan bakım ünitelerinin olduğu merkezlerde her zaman olmasa da bu haftadan itibaren bebek erken doğsa da yaşama şansına sahip olabilir. Bu nedenle bu hafta bebeğin erken doğması durumunda yaşaması için önemli bir sınırdır.

Temennimiz hiçbir bebeğin erken doğmaması yönünde olmakla birlikte bunu önlemek  böyle bir risk varsa geç kalmadan teşhis koymak amacıyla gerekli olan tüm incelemeleri anne adaylarımıza uygulamaktayız. Erken doğumun en çok karşımıza çıktığı ikiz gebelilerde dahi gebeliklerimizin 34-35-36 38 haftaya kadar devam etmesi bizim için gurur ve mutluluk kaynağıdır.

Bunun yanında bizleri güçlü kılan , hastalarımızı ve bizleri güvende hissettiren diğer önemli faktör  Yenidoğan Uzmanı  Dr Aşkın Güra ve ekibi ile bölgede belki de ülkemizdeki en teşekküllü ve tam imkanlı yenidoğan yoğun bakım ünitesine sahip olmamızdır.

 

 Annedeki Değişiklikler; 

Özellikle akşamları daha belirgin olmak üzere 2-3 saate bir karın bölgesinde sertleşme toparlanmalar olabilir. Normaldir.  Ancak bu sertleşmeler 20-30 dakika da bir düzenli görülürse erken doğumun belirtisi olabilir.

 

26.Hafta

Şeker Yükleme Testi

 

Bebeğiniz ortalama 800-900 gr olup boyu 27-30 cm e ulaşmıştır. Bu hafta, bebeğiniz akciğer gelişimi için oldukça önemlidir. Akciğerlerde hava değişimini sağlayan alveol adı verilen hava kesecikleri oluşmaya başlar ve akciğer gelişimi için surfaktan adı verile madde  üretilmeye başlar.  Bunun anlamı şudur;  bebeğiniz artık erken doğsa bile artık yaşama şansı giderek artmaktadır.

Anne adaylarında bu haftalarda bel ağrıları artış gösterebilir. Aşırı kilo alınmamalı ve yürüyüş , yüzme , plates gibi egersizlere devam edilmelidir.

Bu haftalarda anne adayında gizli şeker hastalığı varmı yokmu araştırılması gerekmektedir.   Eğer annede gizli bir diyabet hastalığı varsa bu bebeğe olumsuz etkileyebilir. Böyle bir durumda annenin kan şekeri iyi takip edilmeli diyet egzersiz gerekirse insulin tedavisine başlanmalıdır.  Annede saptanan  gebelik diyabeti anne adayının ileri de şeker hastalığına yatkınlığını da göstermesi açısından önemlidir.

Gebeliğinde şeker hastalığı saptanan anne adayları doğumdan sonra da kan şeker değerleri düzelse bile aşırı kilo almamalı dengeli ve düzenli beslenmeli, sporu ihmal etmemeli ve belli aralıklarla kan şekeri kontrolu yaptırmalıdırlar.

Gebeliğinde şeker hastalığına yakalanan anne adayları ENDOKRİN doktoruna başvurmalıdır. Gerekiyorsa İNSULİN tedavileri almaları gereklidir. Bu tedavi ne anneye ne de bebeğe zararlı değildir. Aksine tedavinin alınmaması bebek için ciddi sağlık sorunlarına neden olur. Kan şekeri kontrolu iyi olmayan anne adaylarında bebekler iri doğar. İri olsalarda çoğu zaman dış dünyaya hazır olmazlar ve yoğun bakım ünitesinde yatmaları gerekebilir.

Annede gebelik diyabetinin araştırılması için hastaneden verilen, sabah aç karna içilen 50 gr şekerli su sonrası 1 saat sonra kan şekeri tayini için kan testi yapılması gerekir.  Bizler bu haftalarda kan sayımı idrar testi ve gerekli hastalarda toksoplazma ve kan uyuşmazlığı testlerini tekrarlıyoruz.

50 gr şeker yükleme testi yüksek saptanan anne adaylarında kesin tanı için 100 gr şeker yükleme testi yapılır. Bu test 3 saat sürer 4 kez kan örneği alındığı için daha zahmetlidir. Bu süreçte anne adayı su içebilir. Başka gıda yememesi ve içmemesi gerekmektedir. Bu testin sonucuna göre diyet önerilir ya da endokrin doktoruna  yönlendirilir.

 

27. Hafta

Kan Uyuşmazlığı

 Bebeğiniz 900-950 gr ve yaklaşık 30-33 cm e ulaşmıştır.  Gebeliğin en rahat dönemi olan ikinci dönemin son haftalarıdır. Bebeğinizin sese verdiği tepkiler artmaya başlar.

Anne adayında gece yatınca nefes darlığı ortayaq çıkabilir. Yan yatmak dışında yastık sayısı arttırılabilir. yatak başı yükseltilebilir. Yatmadan 2 saat önce sıvı gıda alınmamalı ve 15-20 dakika yürüyüş yapılmalıdır.

Bu haftalarda çiftte kan uyuşmazlığı sorunu var ise KAN UYUŞMAZLIĞI İĞNESİ - RHOGAM  anne adayına yapılmalıdır. Kan Uyuşmazlığı anne adayının Rh(-) negatif   baba adayının Rh (+) pozitif olması durumudur. Bu iğne yapılmadan önce anneye indirek coombs testi denilen kan incelemesi yapılmalıdır.  Bebekte kan uyuşmazlığının olumsuz etkisi olup olmadığı ultrason ile takip edilir. Doğumdan sonra bebeğin kan grubuna bakılır.Bebeğin kan grubu Rh (+) pozitif ise anneye 72 saat içinde 2. kez Rhogam iğnesi yapılmalıdır. Bu iğnenin yapılmasının nedeni ileride oluşacak gebeliğe kan uyuşmazlığı hastalığının olumsuz etkisini önlemektir. Kan uyuşmazlığı iğnesi RHOGAM  düşük tehlikesinde, gebelikteki kanamalarda, düşüklerde, küretaj sonrası, dış gebelik durumlarında, amniyosentez ve CVS işlemleri sonrası da anneye yapılmalıdır.

 

28. Hafta

Kemerlerinizi bağlamadan önce

Evet artık gebeliğin son dönemindeyiz. İkinci dönemdeki kolaylıklar birer birer azalacak.  Akılda tutulması gereken en önemli husus " gebeliğin 28. haftası sonrası  doktor raporu olmadan uçuş yapamayacağınız" Üstelik raporlar ancak 1 hafta geçerli.  Ayrıca doktor raporunuz olsa da 36. haftadan itibaren anne adayı uçağa alınmıyor. Bu nedenle kemerlerinizi bağlamadan önce bu hususları dikkate almanızı öneririm.

Anne adayında kasık ağrısı, bel ağrısı, nefes darlığı, mide yanması, varis ve hemoroid (basur) gibi şikayetler ortaya  çıkabilir. Ve bunlar giderek artarak doğuma kadar devam edebilir. Diğer taraftan  bu haftadan itibaren anne de bir takın riskler artar. Bu nedenle kontrollerin sıklığı arttırılır. Onbeşgündebir on günde bir ve sona doğru haftalık kontroller önerilir.

Annedeki görülebilen başlıca risk faktörleri: 

Gebelik zehirlenmesi(preeklampsi)

Erken Doğum Riski

Bebeğin eşi ile ilgili sorunlar ( Plasental dekolman- Plasenta Previa)

Amnion sıvısının azalması veya artması

 

 

 

 

29. Hafta

Yan gelip yatın!

 gebeyatis

Bebeğiniz artık gözlerini hareket ettirebilmekte. Bu nedenle  ultrason inceleme esnasında göz hareketlerini saptayabilirsiniz.  diğer yandan bu haftadan itibaren bebekte kırmızı ve beyaz kan hücrelerinin yapımı artar.  kırmızın kan hücreleri bebeği kansızlığa karşı korurken , beyaz kan hücreleri  bebeğin bağışıklık sistemini güçlendirir. böylece doğum sonrası bebek enfeksiyonlara karşı daha dirençli olacaktır.

Bebeğe giden kan akımı sırt üstü yattığınız zaman azalacağı için bu haftadan itibaren yan pozisyonda yatmanız bebeğiniz için çok önemlidir. Sağ ya da sol yan pozisyon mümkündür ancak sol tarafa yatılması tercih edilmelidir.  Gece sağdan sola , soldan sağa dönmek bebeğe zarar vermez. 

Bu hafta itibari ile anne adayları haftada birkaç defa istirahat sonrası tansiyon ölçtürmelidirler. Tansiyon yüksekliği saptanır ise (130/80 veya üzerinde) doktorlarına başvurmaları uygun olacaktır. Çünkü yüksek tansiyon ile halk arasında gebelik zehirlenmesi denilen hastalık ( preeklampsi ) bu hafta itibari ile ortaya çıkabilir. Yüzde ve vücudun üst yarısında, kollarda ani şişlik, sabah uyanınca ense bölgesinde ağrı görme bulanıklığı olduğu hallerde mutlaka tansiyon ölçümü yaptırılmalıdır.

 

30. Hafta

İkiz Anneleri Doğum öncesi Rapor zamanı

 Bebeğiniz ortalama 1200-1400 gr civarında ve yaklaşık 36-40 cm civarında. Seslere tepki vermeye başlamıştır.  El ve ayak tırnakları uzamaya başlar. Arasıra hıçkırık olması nedeniyle anne ritmik bebek hareketlerini hissedebilir. Bu haftanın sonunda erkek bebeklerde testisler torbalara  inmiş olur.

Mevcut kanunlara göre ikiz, üçüz bebek bekleyen anne adayları 30 . haftadan itibaren doğum öncesi 10 hafta izin kullanabilirler. Bizlerde erken doğum riski nedeniyle bu anne adaylarında bu haftalardan sonra istirahati uygun görüyoruz.  Bu haftadan itibaren anne adaylarında uyku problemleri gözükebilir. Uyku kalitesinin bozulması yaşamı olumsuz etkileyebilir.   Böyle bir durumda doktorunuzdan yardım isteyiniz. Rahimde özellikle akşamları düzensiz üç dört saatte bir kasılma ve sertleşmeler görülür. Bunlar rahmin yapmış olduğu egzersizler olup normaldir. Endişelenmeye gerek yoktur.

  

31.Hafta

Alışveriş zamanı

Bebeğiniz yaklaşık 1400-1500gr  ve 38-42 cm e ulaşmıştır.  Bebeğin sinir sistemi , akciğer gelişimi hızla devam etmektedir.  Anne karnında geçirilen hergün  bebeğin doğdugundaki yaşam şansını arttırmakta ve dopum sonrası olası yoğun bakım ihtiyacını azaltmaktadır.   Diğer yandan bu haftalardaki hızlı kemik yapımı nedeniyle süt yoğurt ayran tükeminin ihmal edilmemesi gerekir.

Son iki aya girilmesi ile birlikte anne adayları bebekleri için oda ve kıyafet hazırlığına başlarlar. Bize bu konu ile ilgili birçok soru gelmeye başlar. Anne adaylarına yavaş yavaş bebeğin doğum çantasını hazırlaması önerilir.   Bu çantanın yanında doğuma gelirken anneye ait kıyafet ve eşyaların ve de bebeğin puşetinin unutulmaması gerekir.  Bu haftalarda bebeğin büyümesi ile nefes darlığı görülebilir.  Doğuma kadar sürecek zor bir sürecin işaretleridir bunlar.

 

 

 

32.Hafta

Rapor almayı unutmayın

 Çalışan anne adayları doğum öncesi iznini haketmeleri için bu haftada gebeliklerini belgeleyen rapor almaları gerekir. Rapor iki şekilde düzenlenebilir:

1.  32 haftalık gebedir. Doğum öncesi 8 hafta iznini kullanması uygundur.

2. 32 haftalık gebedir. Doğuma 3 hafta kalana dek çalışması uygundur. Doğum öncesi hakettiği ancak kullanmadığı 5 haftalık izninin doğum sonrası iznine eklenmesi uygundur.

Doktorunuzun da önerileri doğrultusunda kendi durumunuza göre alacağı raporu anne adayi işyerinde ilgili birime teslim etmelidir.

 

 

 

33. Hafta

Haftada bir birlikteyiz :))

Bu haftadan itibaren anne karnında bebeğe ait risk faktrörleri arttığı için gebelik kontrolleri ortalama haftada bir kez yapılır. Tabiki tedavi ve takip anneye özeldir. Kmi zaman 10 günde bir kontroller yapılırken kimi zaman 2-3 günde bir yakın takip uygun olabilir.

Kontrollerde ultrasonla değerlendirme yapılabileceği gibi bazı kontrollerde  NST biofizik profil  doppler inceleme gibi testlerde yapılabilir. Tüm testlerdeki ortak amaç bebeğin içeride sağlıklı olup olmadığını değerlendirmek , son haftalarda bebeğin yaşamını tehlikeye sokacak sorunlara karşı tedbir almaktır.

Gebeliğin son haftalarında takipsiz kontrolsüz hallerde maalesef %1  ( yüzde bir ) oranında anne karnında bebek kaybı olabilir. Ne varki yapılan bu testlerle  bu oran %0.1  ( binde bir ) e dşürülür. Bu 10 katlık azalma büyük önem taşır.

Unutulmaması gereken en önemli husus;

Bu testler kadar önemli olan değerlendirme BEBEK HAREKETLERİ dir.  Her ne kadar bebeğinizi birçok testlerle sık sık kontrol etsekte bebek hareketlerinde azalma, içinizde huzursuzluk olursa  sonraki muayeneyi beklemeden lütfen doktorunuza ya da en yakın sağlık kuruluşuna başvurunuz. Çoğu zaman yanlış alarm olsa da evinize huzurla dönmeniz bebeğinizi de mutlu edecektir.

Diğer yandan bebek hareketlerinde son haftalarda azalmalar olması olağandır. Bebek hareketlerinde azalma hissedince paniğe kapılmayınız,  şekerli gıdalar tüketip sol yana uzanarak 1 saat kadar bebek hareketlerini takip ediniz.  Hala Bebek hareket azlığı söz konusu ise hastaneye gidiniz. 

 

 

34. Hafta

Sınırları Aştık!

 Anne karnında bulunan bebeğin yaşaması için bazı önemli kilometre taşları / dönemeçler önemli haftalar vardır. Bunlar sırası ile 26.   28.  32. ve 34. haftalardır.

26. hafta bebeğin yaşaması şansını yakaladığı ilk dönemeç önemli bir haftadır. Tabiki 26. haftada dogum olması durumunda bebek aylarca yogun bakın ünitesinde tedavi alması, nefes alıp vermesini sağlayan bir cihaza bağlı kalması gerekmektedir.

34. haftadan sonra ise çoğu zaman bebek, yogun bakım ve yaşam destek ünitesine ihityaç göstermemekte ve tüm sınırları aşarak doğuma hazır hale gelmektedir.

 

 

35.Hafta

Uçağa almıyorlar :(

 

Gebelik sürecinde risk taşımayan gebeler  28. gebelik haftasına kadar doktorun verdiği uçuş raporu ile uçak ile seyahat edebilirler.  Uçuş raporu olsa dahi 35. haftanın sonunda 36. haftadan itibaren anne adayları uçağa kabul edilmemektedir. 

Unutulmaması gereken bir hususta,  doktorun düzenlediği raporlar 1 hafta geçerlidir.

36. Hafta

Ofiste son hafta

Mevcut kanunlara göre anne adayları istemeleri halinde 37. haftaya kadar çalışabilirler.  Doktor  raporu olsa da kendileri istese de anne adayının dogumdan önce 3 hafta izin kullanması zorunludur.

 

37. Hafta

Artık başbaşayız

Evet, aşağı yukarı tüm hazırlıklar tamam. Artık iş yaşamında da  mola zamanı... Kısaca anne baba ve bebek başbaşa..  Bu haftada   bebek kıyafetleri odası için son eksikler tamamlanmalıdır. Hastaneye gelirken neler gerekli olduğu konusunda ebe hanımlardan bilgi alınmalıdır.

Bizler piyasada satılan alınması önerilen  " süt sağma pompalarının "  alınmasına çok sıcak bakmıyoruz. Çoğu zaman gerekmeyecek , gerekse de iyi işlev göstermeyen yada birkaç gün kullanacağınız bir aleti daha sonra atmaya kıyamıyor aile .   Gereksiz yere pahalı olan ve işe yaramayacak bu cihazların satın alınması yerine  etkili olan cihazların gerekirse kiralanması çok daha mantıklı görünmekte.

 

38. Hafta

Normal Doğum mu Sezaryen mi?

Bebeğimiz yaklaşık 46-48 cm uzunluğa ve 2900-3200 gr ağırlığa ulaşmıştır. 

Çoğu zaman özelikle ilk doğum yapacak anne adaylarının kafasında şu soru vardır: 

Normal doğum mu Sezaryen mi?

Aşağıdaki hallerde sezaryen ile doğum önerilir;

  • doğum kanalının uygun olmaması
  • anne de doğumsal kalça çıkığı mevcudiyeti,
  • bazı genital enfeksiyonlar; aktif herpes virus enfeksiyonu..
  • annedeki bazı sistemik hastalıklar sayılabilir.
  • annenin leğen kemiği ve bebeğin başı arasındaki uyumsuzluk
  • doğum ağrılarının etkin olmasına rağmen bebek başının inmemesi (ilerlemeyen eylem),
  • fetal distress diye adlandırılan ve bebeğe az kan ve oksijen gitmesi,
  • bebeğin pozisyonunun uygun olmaması (makat gelişi ve yan duruşlar),
  • plasentanın bebeğin çıkacağı rahim ağzını kapatması (plasenta previa)
  • plasentanın erken ayrılması (plasental ablasyon)
  • geçirilmiş rahim ameliyatları
  • çoğul gebelikler
  • annenin psikolojik olarak normal doğuma hazır olmaması, doğum fobisi, vajinismus gibi durumlar

Bu durumlar dışında tüm anne adaylarının normal doğum yönünde gebelki sürecince kendilerini hazırlamalarını ve çevresi ve doktoru tarafından bu  yönde yüreklendirilmesini uygun buluyoruz.

 

39.Hafta

Kordon Kanı saklatılmalı mı?

kordon

Bebeğiniz 9 ay boyunca anneden plasenta ( bebeğin eşi ) ve kordon vasıtası ile beslenmekte. Bu dokularda bebeğ ait kök hücreler bulunmakta.

Bu kök hücreler genetik tedaviler için çok önem arz etmekte.  Bu hücreler öncelikle kan kanseri denilen lösemi tedavisinde kullanılmaktadır. Bu gune dek binlerce bebek kordon kanı ile bu hastalıktan kurtulmuştur. Ancak burada çoğu ailenin bilmediği çok önemli bir husus, LÖSEMİLİ BEBEKLERİN TEDAVİSİ İÇİN GEREKLİ OLAN KORDON KANI, BEBEKLE DOKU UYUMU OLAN SAĞLIKLI BİR BEBEKTEN ALINMIŞ KORDON KANI OLMASI GEREKTİĞİDİR:

Diğer deyişle, Bebeğiniz için saklatmış olduğunuz kordon kanının bebeğiniz için kullanılma  şansı pratik olarak yoktur. Sağlık bakanlığının konu ile yapmış olduğu açıklama ; Bebeğiniz için saklatmış olduğunuz kordon kanının bebeğiniz için kullanılma şansı yirmibinde bir olarak hesaplanmıştır. Bunun nedeni bebeğin kordon kanında bulunan kök hücrelerde genetik bozukluk mevcut olmasıdır .

Yani çocukların 5-7 yaşına gelince lösemi olmasının nedeni genetik bozukluk olmasıdır. Genetik bozukluk kordon kanında da mevcut oldugu için pratik olarak hastalık taşıyan kordon kanı bebek için kullanılamamaktadır.

Bugüne dek binlerce cocugu lösemiden kurtaran kordon kanları bebeğin kendisine değil  doku uyumu olan sağlıklı başka bir bebeğe aittir. 

Bu nedenle  saklatılacak kordon kanı pratik olarak genetik özelliği olan lösemi gibi hastalıklarda aynı bebek için kullanılamaz. Buna rağmen ağağıdaki durumları düşünen bazı anne ve baba adayları kordon kanını saklatabilir.

*Kordon kanı 10-12 yasına kadar kardeşler arasında doku uyumu varsa kullanılabilir

* genetik geçişi olmayan hastalıklarda kazalarda organ yaralanmalarında kullanılabilir.

* Bazı ebeveynlerde genetik bilmi hızla ilerliyor, kök hücreleri saklatalım ileride kullanılabilir. düşüncesi ile korodn kanı saklatmayı tercih edebilmektedirler.

Herhangi bir nedenle kordon kanı saklanmaması durumunda yurtdışında bulunan özel kordon kanı bankalarından yüksek ücret karşılığında kök hücre temin edilebilme şansı vardır.

40. Hafta

Telefonlar susmuyor

 

dogum

 

Aile çevre arkadaşlar arayıp  " daha bebek gelmiyor mu? "    "doğum daha olmadı mı? "  sorular yöneltebiliyorlar. Maalesef bu  yaklaşım çoğu zaman anne de gereksiz stresse ve daha doguma 3 hafta olmasına rağmen erken bir beklentinin oluşmasına neden oluyor.  Bu beklentinin oluşması son günlerin bir türlü geçmediği hissine neden olabiliyor.

Bu nedenle anne baba adaylarının beklenen dogum tarihini çevre ile paylaşmaması daha mantıklı gibi görünüyor.

40 hatftanın dolması ile eskilerin tabiri ile SURMATURASYON  denilen gün aşımı evresine girilmiş olur. Bu dönemde bebek için bazı sağlık riskleri arttığı için bu bebeklerin 2-3 günde bir yakın izlenmesi gerekir. Böylelikle bu dönemde extra artmış olan risklerin anne ve bebeğe zarar vermesi önlenmiş olur.

41. Hafta

Bu kadar da bekletilmez ki !

Bu haftanın sonuna kadar normla koşullarda  doğumun olması gerekir.  Olmamışsa doktorunuz sizi doğum kanalını çatıyı bebeğin posizyonunu rahim ağzını bebeğin kilosunu ve sağlık durumunu kontrol ederek bir karar verir.

Bizler doğum yolu müsait iri olmayan bebeklerde normal doğumu uyaran bazı tedaviler veriyoruz. ancak dogum kanalı hiç uygun olmayan iri bebeklerde  ( 4000gr ve uzeri) sezaryen ile dogum daha mantıklı bir yol olacaktır.

mutluson

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

DEVAM EDECEK :)

Dr. Zeki Salar Memorial Antalya Kadın Sagligi ve Tüp Bebek Merkezi

Kapat
Doktora Sor

Lütfen tüm alanları doldurunuz.
Sorularınıza yanıt alabilmeniz için mail adresinizi yanlış yazmayınız!

Ad, Soyad:
E-Posta:
Soru: